ອຸດທະຍານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນທີ່ແຝງໄປດ້ວຍ ອັ ນ ຕ ະ ລ າ ຍ ມ ະ ຫັ ນ

ເລື່ອງໜ້າຮູ້ອຸດທະຍານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນ ປະເທດສະຫະຣັດອະເມຣິກາ ດິນແດນແຫ່ງທຳມະຊາດທີ່ມີຄວາມສວຍງາມຕະການຕາແລະສຸດອັດສະຈັນ ແຕ່ກໍແຝງໄປດ້ວຍ ອັ ນ ຕ ະ ລ າ ຍ ມ ະ ຫັ ນ ສະຖານທີ່ທີ່ງາມ ເ ພັ ດ ສ ະ ຄ າ ດ ຕ້ອງໄປສັມຜັດກັນສັກເທື່ອ. ອຸດທະຍານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນເປັນສະຖານທີ່ທ່ອງທ່ຽວອະເມຣິກາອັນເປັນຈຸດໝາຍປາຍທາງຍອດນິຍົມຂອງນັກທ່ອງທ່ຽວຈາກທັ່ວໂລກ ດ້ວຍບ່ອນນີ້ມີທຳມະຊາດທີ່ສວຍງາມແລະໜ້າອັດສະຈັນໃຈ ບໍ່ວ່າໃຜກໍຢາກມາເຫັນຄວາມຍີ່ງໃຫຍ່ຂອງທຳມະຊາດບ່ອນນີ້ ແຕ່ຫຼາຍຄົນອາດຈະຍັງບໍ່ຮູ້ຈັກກັບເຢນໂລສະໂຕນ ມື້ນີ້ເຮົາຈຶ່ງຈະພາໄປເຮັດຄວາມຮູ້ຈັກບ່ອນນີ້ກັນ

1. ອຸດທະຍານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນ ຕັ້ງຢູ່ໃນປະເທດສະຫະຣັດອະເມຣິກາ ມີພື້ນທີ່ຄອບຄຸມຢູ່ລະຫວ່າງລັດໄວໂອມິງ 96%, ລັດໄອດາໂຮ 1% ແລະລັດມອນແທນາ 3% ພື້ນທີ່ທັງໝົດປະມານ 3,472 ຕາລາງໄມ ເປັນອຸດຢານແຫ່ງຊາດທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນສະຫະຣັດອະເມຣິກາ ຊຶ່ງຈະມີລັກສະນະຂອງທຳມະຊາດທີ່ຫຼາກຫຼາຍ ແລະເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມໜ້າອັດສະຈັນ

2. ອຸດຢານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນ ໄດ້ຮັບການແຕ່ງຕັ້ງໃຫ້ເປັນອຸດຍານແຫ່ງຊາດເມື່ອວັນທີ 1 ມີນາຄົມ ຄ.ສ. 1872 ຖືເປັນອຸດຍານແຫ່ງຊາດແຫ່ງທຳອິດຂອງໂລກແລະຂອງສະຫະຣັດອະເມຣິກາ

3. ພາຍໃນອຸດຍານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນ ເຕັມໄປດ້ວຍແຫຼ່ງທ່ອງທ່ຽວງາມໆ ແລະໜ້າຕື່ນຕາຕື່ນໃຈຫລວງຫລາຍ ບໍ່ວ່າຈະເປັນ ບໍ່ນ້ຳພຸຮ້ອນຫຼາກສີ, ທະເລສາບ, ພູເຂົາໄຟໃຕ້ພື້ນດິນ, ບໍ່ໂຄນເດືອດ, ນ້ຳຕົກຫລາຍກວ່າ 300 ແຫ່ງ, ໄກເຊີ ຫລາຍກວ່າ 10,000 ແຫ່ງ ແລະປ່າທານ ແມ່ນ້ຳລຳທານທີ່ອຸດົມສົມບູນອ້ອມໆ ອຸດຍານ ອັນເກີດຈາກຄວາມຫຼາກຫຼາຍດ້ານນີເວດວິທະຍາ

4. ນັກວິທະຍາສາດໄດ້ຄົ້ນພົບວ່າພາຍໃຕ້ພື້ນດິນຂອງອຸດຍານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນ ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມຮ້ອນ ແມກມາ ແລະກ໊າດມະຫາສານ ຊຶ່ງຈະ ປ ະ ທຸ ຂຶ້ນມາຕາມຮອຍແຍກຂອງແຜ່ນດິນ ເກີດເປັນສິ່ງມະຫັດສະຈັນຕ່າງໆ ທັງບໍ່ນ້ຳພຸຮ້ອນກວ້າງໃຫຍ່ຫລາຍກວ່າ 300 ແຫ່ງ, ບໍ່ໂຄນເດືອດ, ໄກເຊີ, ປ່ອງກ໊າດສູງຫຼາຍແມັດ ແລະ ອື່ນໆ ຊຶ່ງສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ເຮັດໃຫ້ບ່ອນນີ້ໄດ້ຮັບສາຍຍານາມໃຫ້ເປັນສະຖານທີ່ທີ່ ອັ ນ ຕ ະ ລ າ ຍ ຫລາຍທີ່ສຸດໃນໂລກ

5. ເມື່ອບໍ່ຈັກປີທີ່ຜ່ານມາ ໄດ້ມີລາຍງານວ່າພູເຂົາໄຟໃຕ້ພື້ນດິນ ພາຍໃນເຢນໂລສະໂຕນ ທີ່ມີການ ປ ະ ທຸ ໃນຊ່ວງທຸກໆ ເກືອບ 600,000 ເທື່ອ (ເທື່ອລ່າສຸດເມື່ອ 630,000 ປີທີ່ແລ້ວ) ອາດຈະປະທຸຂຶ້ນໃນໄລຍະເວລາບໍ່ເກີນ 100 ປີ ຂ້າງໜ້າ ຊຶ່ງແຮງ ລ ະ ເ ບີ ດ ນີ້ຈະແຜ່ກວ້າງມະຫາສານ ຢ່າງນ້ອຍກໍ 2-3 ລັດຂອງສະຫະຣັດອະເມຣິກາ ແລະຈະສ້າງຄວາມ ເ ສ ຍ ຫ າ ຍ ໃຫ້ກັບໂລກຢ່າງຫລາຍເລຍທີດຽວ ຜູ້ຄົນຈະ ລົ້ ມ ຕ າ ຍ ມະຫາສານ ລະບົບນິເວດຕ່າງໆ ຈະປ່ຽນແປງໄປຢ່າງສິ້ນເຊີງ ທຸກມື້ນີ້ນັກວິທະຍາສາດຈຶ່ງຕ້ອງເຝົ້າສັງເກດການການປ່ຽນແປງຕ່າງໆ ໃນອຸດຍານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນຢ່າງໃກ້ຊິດ

6. ແລະດ້ວຍຄວາມເປາະບາງຂອງພື້ນຜິວໜ້າດິນບໍລິເວນບໍ່ນ້ຳພຸຮ້ອນ ຜະໜວກກັບຄວາມຮ້ອນຂອງນ້ຳ ທັງຫມົດທັງສານແລະກ໊າດຕ່າງ ໆ ທີ່ຢູ່ໃນນ້ຳທີ່ກໍ່ໃຫ້ເກີດ ອັ ນ ຕ ະ ລ າ ຍ ເຖິງແກ່ຊີວິດ ທາງອຸດທະຍານຈຶ່ງມີກົດຫ້າມໃຫ້ນັກທ່ອງທ່ຽວຍ່າງອອກນອກເສັ້ນທາງໂດຍເດັດຂາດ ຊຶ່ງຈະມີທາງ ແ ຈ້ ງ ເ ຕື ອ ນ ໃນທຸກໆ ຈຸດ

7. ອາກາດພາຍໃນອຸດຍານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນ ຈະມີການປ່ຽນແປງຕະຫລອດເວລາ ໃນເດືອນດຽວຈະມີທັງຝົນ ລົມແຮງ ອາກາດໜາວສະລັບກັນໄປ ໃນຊ່ວງລະດູໃບໄມ້ປົ່ງ ແລະລະດູໃບໄມ້ລົ່ນອຸນຫະພູມສະເລ່ຍຢູ່ທີ່ 0-20 ອົງສາເຊວຊຽດ ຍາມຄ່ຳຄືນກໍຈະຕ່ຳລົງໄປອີກ ສ່ວນໜ້າໜາວອາກາດຈະໜາວຫລາຍ ອຸນຫະພູມຈະຢູ່ປະມານ -20 ອົງສາເຊວຊຽດ ເຖິງ -5 ອົງສາເຊວຊຽດ ສ່ວນໜ້າຮ້ອນ ອຸນຫະພູມສະເລ່ຍຈະຢູ່ທີ່ປະມານ 25-30 ອົງສາເຊວຊຽດ

8. ຈຸດທ່ອງທ່ຽວເດັ່ນໆ ຂອງເຢນໂລສະໂຕນ ແຫຼ່ງບໍ່ນ້ຳພຸຮ້ອນກວ້າງໃຫຍ່ທີ່ມີຄວາມສວຍງາມຕະການຕາ ດ້ວຍຜະລຶກແຮ່ສີຂາວທີ່ກໍ່ຕົວລຸດຫຼັ່ນກັນລົງມາເປັນຊັ້ນໆ ບໍ່ອະນຸຍາດໃຫ້ນັກທ່ອງທ່ຽວຍ່າງອອກນອກທາງເດີນ ເພາະອາດເກີດ ອັ ນ ຕ ະ ລ າ ຍ ໄດ້

– ແກນແຄນຢອນ ແຫ່ງເຢນໂລສະໂຕນ ມີພື້ນທີ່ຍາວປະມານ 20 ໄມ ເລິກປະມານ 1,000 ຟຸດ ແລະກວ້າງປະມານ 1,500-4,000 ຟຸດ ມີລັກສະນະເປັນໜ້າຜາຫິນທີ່ຢຸບຕັວລົງມາ ໂດຍເກີດຈາກການກັດຝົນຂອງແມ່ນ້ຳເຢນໂລສະໂຕນ ແລະຍັງມີນ້ຳຕົກຂະໜາດໃຫຍ່ໄຫຼຜ່ານກາງແຄນຢອນ

– ນ້ຳພຸຮ້ອນຂະໜາດໃຫຍ່ ທີ່ຈະພວຍພຸ່ງຂຶ້ນມາຈາກພື້ນດິນໃນທຸກໆ 94 ນາທີ (+-10 ນາທີ) ໂດຍສະເລ່ຍຄວາມສູງຈະຢູ່ທີ່ປະມານ 106-180 ຟຸດ ໂດຍນ້ຳຈະມີອຸນຫະພູມສູງສະເລ່ຍຫລາຍເຖິງ 95.6 ອົງສາເຊວຊຽດ

– ຂົວຊົມປາເທສອັນເກົ່າແກ່ ສ້າງຂຶ້ນຕັ້ງແຕ່ປີ 1902 ປະຈຸບັນຂົວແຫ່ງນີ້ເປັນສະຖານທີ່ຍອດນິຍົມໃນການຊົມປາພາຍໃນອຸດທະຢານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນ

– ທະເລສາບເຢນໂລສະໂຕນ ເປັນທະເລສາບຂະໜາດກວ້າງໃຫຍ່ ສູງຈາກລະດັບນ້ຳທະເລປະມານ 7,733 ຟຸດ ຊຶ່ງເປັນທະເລສາບທີ່ຢູ່ສູງຈາກລະດັບນ້ຳທະເລຫລາຍທີ່ສຸດໃນອະເມຣິກາເໜືອ ພາຍໃນທະເລສາບເຕັມໄປດ້ວຍສັດນ້ຳຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ໂດຍສະເພາະປາເທສ

– ບໍ່ນ້ຳພຸຮ້ອນທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນອະເມຣິກາ ແລະມີຄວາມສວຍງາມແປກຕາໜ້າຄົ້ນຫາ ດ້ວຍບໍລິເວນຂອບບໍ່ຈະເປັນສີນ້ຳຕານເຂັ້ມ ໄລ່ລົງໄປຈົນອ່ອນ ຕາມດ້ວຍສີຂຽວມໍລະກົດຂອງນ້ຳໃນບໍ່ ຊຶ່ງຈະໄລ່ສຽດສີໄປຈົນເຖິງຟ້າເຂັ້ມສູນກາງບໍ່ ໝາຍເຖິງຈຸດທີ່ເລິກທີ່ສຸດນັ້ນເອງ ບໍ່ນ້ຳພຸຮ້ອນແຫ່ງນີ້ຫາກມອງຈາກມຸມສູງຈະເບິ່ງຄ້າຍກັບດວງຕາເລຍທີດຽວ

9. ໃນຊ່ວງລະຫວ່າງເດືອນມິຖຸນາ-ສິງຫາ ຈະເປັນໄຮຊີຊັ່ນຂອງອຸດທະຢານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນ ຈະມີນັກທ່ອງທ່ຽວເຂົ້າມາທ່ຽວຊົມບ່ອນນີ້ຢ່າງຄັບຄັ່ງ ລົດຈະຫຼາຍກວ່າປົກກະຕິ ເພາະສະນັ້ນຕ້ອງໃຊ້ຄວາມອົດທົນຢ່າງສູງໃນການທ່ຽວບ່ອນນີ້ໃນຊ່ວງເວລາດັ່ງກ່າວ ຖ້າບໍ່ຢາກຕ້ອງມາເຈີກັບຝູງຊົນຄົນຫລວງຫລາຍ ທາງອຸດທະຢານແນະນຳໃຫ້ມາທ່ຽວຊ່ວງເດືອນເມສາ-ພືດພາ ແລະຊ່ວງເດືອນກັນຍາ-ຕຸລາ

10. ດ້ວຍຄວາມທີ່ອຸດທະຢານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນ ມີຄວາມອຸດົມສົມບູນຂອງທຳມະຊາດຄ່ອນຂ້າງສູງ ນັກທ່ອງທ່ຽວສາມາດພົບເຫັນສັດປ່າຢ່າງງ່າຍດາຍ ແຕ່ສັດປ່າບາງຊະນິດກໍ ອັ ນ ຕ ະ ລ າ ຍ ເພາະສະນັ້ນຫ້າມເຂົ້າໃກ້ສັດປ່າ ແລະຄວນສຶກສາເຖິງວິທີເອົາຕົວລອດຈາກໝີກີສລີໄປດ້ວຍ ເພາະອາດຈະພົບເຫັນໝີໄດ້ທຸກເມື່ອ

ຍັງມີເລື່ອງທີ່ໜ້າຕື່ນເຕັ້ນແລະທ້າທາຍຫລວງຫລາຍ ທີ່ລໍໃຫ້ເຮົາໄດ້ໄປສຳຜັດດ້ວຍຕັວເອງພາຍໃນອຸດທະຢານແຫ່ງຊາດເຢນໂລສະໂຕນ ໃຜມີໂອກາດໄປທ່ຽວອະເມຣິກາ ກໍຫາໂອກາດໄປທ່ຽວຊົມບ່ອນນີ້ກັນສັກເທື່ອເດີ້